RSS

Author Archives: Dr.Hansal Bhachech

About Dr.Hansal Bhachech

Psychiatrist Author

WORLD MENTAL HEALTH DAY – IS YOUR JOB KILLING YOU? – my inputs in Ahmedabad Mirror

World Mental Health Day
Oct 10 2017 : Mirror (Ahmedabad)
 
WORLD MENTAL HEALTH DAY – IS YOUR JOB KILLING YOU?
Professionals in the 20-30 age group and in their first or second jobs are the ones who struggle to deal with workplace stress and harbour suicidal thoughts, say suicide helpline and psychiatrists
Doctors have often warned of work-induced stress being a source of several ailments, but ambitious professionals often choose to ignore it. If you are among those who give low priority to work-life balance as you progress in your career, Mirror brings you some shocking statistics today on World Mental Health Day to keep you warned. About 13rd of those harbouring suicidal thoughts, around 18 per day, call up the State police’s suicide prevention helpline every day. Psychologists and psychiatrists also aver that they get up to 200 patients of job-related stress every month, mostly in the age group of 20-30, the early phase of their careers. Constant pressure to perform well and lack of job security are primary reasons for mental and physical health issues among these young professionals, say doctors.55 calls a day

Of the roughly1,650 calls a month -55 calls a day -the Jeevan Astha helpline receives from across the State, around 550 are from young professionals who feel too much pressure at work and harbour suicidal thoughts, said officials at the helpline.

A senior counsellor with the helpline, said, “The 15-30 age group is the most susceptible to suicidal thoughts and the one that reaches out for help.The three main reasons that lead to suicidal thoughts among them are problems in professional life, relationship problems and addiction.“

PI Pravin Valera of Gandhinagar Police, liaison officer for the helpline, said, “Young professionals and entrepreneurs are susceptible to suicidal thoughts.Recently, we got a call from a young man who was ready to jump into the river. He called the helpline and told the counsellor that his start-up had failed.He was in debt and was contemplating suicide. It took 6-7 counselling sessions to bring him back from the edge.“

Jeevan Astha is the suicide helpline managed by Vandrevala Foundation which works with the Gujarat Police’s Suraksha Setu programme to help people with problems they cannot deal with and dissuade them from committing suicides.

Confirming this trend, Dr Prakash Mehta, head of the psychiatry department at Ahmedabad Civil Hospital in Asarwa, said that almost one-third of patients coming for treatment in the age group of 25-35 years suffered from work related stress.

Dr Mehta said, “We get around 200 patients a month who come to get treated for job-related stress. These account for one-third of all patients who visit the department. This kind of stress is mostly prevalent among men.“

Even physical health affected

Speaking on the reasons for this stress, Dr Mehta expounded, “Constant pressure to perform well and lack of job security are primary reasons for mental and health issues among young professionals.“

The HOD warns that it is not only mental health, but also physical health that is affected by workplace stress. Dr Mehta said, “Blood pressure, diabetes and obesity among the young is constantly rising due to workplace stress.“

Dr Hansal Bhachech, a consultant psychiatrist, said that 30 per cent of the patients who visit him have stress due to work related issues.

Dr Bhachech said, “Around 30 per cent of my patients in the age group of 25-35 suffer from work-related stress. A further 30 per cent of the patients have problems which are accentuated by job stress. Patients with depression and anxiety suffer even more as work stress inundates them.“

Speaking on the progression of work stress on young professionals, Dr Bachech said the age group of 25-30 years suffers from teething problems at new work places and find it hard to adjust in a fast-paced environment different to that which they have had up until that point. The age group of 30-35 years suffers from performance-related stress and handling of juniors and teammates at work.

Problems and solutions

Human Resources Professional Haresh Chaturvedi spoke to Mirror about the most common problems and solutions related to stress experienced by employees.

Chaturvedi said, “Work-life balance is a must. Employees should work and enjoy it too. Employee engagement and counselling are also important. Stress is caused when the employee does not enjoy what heshe is doing.“

He added,“ In such cases the HR must counsel these employees and transfer them to departments where they start liking their work. We have to make employees mentally strong to negotiate stress. Days are not far when companies will require psychologists if counselling and proper mentoring is not carried out periodically.“

Advertisements
 
2 Comments

Posted by on October 10, 2017 in Interviews

 

Tags: , , , , , , ,

My inputs in today’s Times Of India about Pornography and Adolescence…

Smut in exam: Pappu is mobile porn addict

Bharat Yagnik, Ahmedabad:

 

12_07_2017_002_009

 
Experts Say Many Young Minds Addicted To Porn Via Mobiles

It turns out that the class XII science student from Borsad in Anand district, who wrote explicit pornographic prose in his chemistry exam -leading to Gujarat Secondary and Higher Secondary Education Board (GSHSEB) cancelling his result and barring him from taking the exam -is a mobile porn addict.After failing to appear before the board’s examination reforms committee thrice, the boy finally turned up accompanied by his parents. Board officials said his parents were shocked to see the detailed sexual fantasies their son had written to answer chemistry questions.

His shocked father, who is a farm labourer, said that the boy was hooked to his mobile phone. He said that while he was against buying his son a mobile, the mother had given in to his demands and insisted that he be bought a phone. The boy confessed that he was hooked to watching porn on his mobile.

“It was sad to see that even as poor parents toil hard to pay for their children’s education, students fall prey to vices like porn addiction due to misuse of mobile phones,“ said A J Shah, chairman of GSHSEB. The student had written explicit pornographic material, detailing his sexual fantasies about his sister-inlaw, a film actress and even a cook, in his chemistry answer paper.

The woman teacher who assessed his paper was shocked on rea ding the graphic prose. She flagged the paper with the coordinator of the cen tralized assessment centre, who was also sui tably scandalized and in sisted that action be ta ken. A cheating case was filed against the class XII student and he was bar red from taking the board exam for one year.

Psychiatrist Dr Hansal Bhachech said that porn addiction on mobiles is becoming a major problem for teenage students. “Not only boys even girls are getting addicted to pornography on phones. Parents bring students to us when either their grades slip perceptibly or when they get obsessed with certain activities out of guilt,“ said Dr Bhachech.

 
1 Comment

Posted by on July 12, 2017 in Interviews

 

Tags: , , , , , , ,

‘અભાવ – અછત’ની વચ્ચે ઉછરેલા અને ‘પુષ્કળ’ની વચ્ચે ઉછરેલા બાળકોની સફળતાની ભૂખમાં આસમાન-જમીનનું અંતર હોય છે!

spread a thought Tari ane mari vaat

‘અભાવ – અછત’ની વચ્ચે ઉછરેલા અને ‘પુષ્કળ’ની વચ્ચે ઉછરેલા બાળકોની સફળતાની ભૂખમાં આસમાન-જમીનનું અંતર હોય છે!

તમને આ કોલમમાં વાર્તા કહ્યે ઘણો સમય થઇ ગયો, ચાલો આજે એક વાર્તા કહું.

નરેશ અને પરેશ, બે મિત્રોએ બાજુબાજુમાં બંગલા લીધા. બંનેએ નક્કી કર્યું કે તેમની વચ્ચે દિવાલ કરવાને બદલે પોતપોતાની બાજુ ક્યારો બનાવીને અમુક છોડ વાવશે અને છોડની બે લાઈન દિવાલની ગરજ સારશે. જેથી, સીમા પણ રહેશે અને ખુલ્લાપણાનો અહેસાસ પણ થશે. બંનેએ પોતપોતાની બાજુ એક સરખા છોડવા રોપ્યા અને તેની સંભાળ લેવા માંડ્યા. નરેશ ટેક્નોલોજીનો માણસ એટલે નેટ ઉપર ખણખોદ કરીને ઉત્તમ પ્રકારનું ખાતર મંગાવ્યું, પુષ્કળ પાણી મળી રહે એવી વ્યવસ્થા કરી અને સવાર-સાંજ તેની માવજત કરવા માંડી. બીજી બાજુ, રોજિંદી ભાગદોડમાં પરેશ એટલો સમય ના ફાળવી શક્યો, ખાતર પણ માપનું અને પાણી સવારે આપી શકે તો ક્યારે સાંજે. થોડા જ સમયમાં નરેશના છોડ મોટા અને લીલાછમ થઇ ગયા અને પરેશના છોડ પ્રમાણમાં નાના અને આછા રહ્યા. એક રાત્રે એવું બન્યું કે જોરદાર વંટોળિયા સાથે વરસાદ આવ્યો અને બંનેએ સવારે ઉઠીને જોયું તો નરેશના મોટાભાગના છોડ મૂળિયાં સહીત ઉખડી ગયા હતા, જયારે પરેશના છોડની લાઈન અકબંધ ઉભી હતી! પોતે ઉત્તમ ખાતર અને પુષ્કળ પાણી આપીને લીલાછમ છોડ ઉછેર્યા પછી આવું કેમ થયું તે વિચારે નરેશ મૂંઝાઈ ગયો, પોતાની મૂંઝવણ તેણે પરેશને કહી અને બંને તેનો જવાબ મેળવવા એક માળી પાસે પહોંચી ગયા. માળીએ બંનેની માવજત અંગેની વાત સાંભળીને અભિપ્રાય આપ્યો, તેણે નરેશને કહ્યું કે તેણે છોડને ટકી રહેવા માટેની જરૂરિયાત કરતા ઘણું વધુ ખાતર-પાણી-માવજત આપી છે એટલે તેના છોડ લીલાછમ તો થયા પરંતુ એ માટે એને પોતાના મૂળિયાં ફેલાવવા કે લાંબા નથી કરવા પડ્યા, એને બધું તેણે તૈયાર આપી જ દીધું હતું. જયારે, પરેશે છોડવા ટકી રહે એટલી જ માવજત કરી, ક્યારેક પૂરતું ખાતર-પૂરતું પાણી અને ક્યારેક અપૂરતું, સરવાળે છોડને પોતાના પોષણની વધારાની જરૂરિયાતને પહોંચી વળવા પોતાના મૂળિયાં ઊંડે સુધી લઇ જવા પડ્યા, ફેલાવવા પડ્યા. હવે તમે જ વિચારો, કે વરસાદને કારણે જમીન પોચી પડી જાય અને જબરદસ્ત પવન ફૂંકાય ત્યારે ટૂંકા અને ઓછા ફેલાયેલા મૂળવાળા છોડ આસાનીથી ઉખડી જાય જયારે, ઊંડા અને ફેલાયેલા મૂળિયાં ધરાવતા છોડ અડીખમ રહે!!

************

વાત છોડની હોય કે સંતાનની, ડાહપણ આ જ લાગુ પડે છે. ‘અભાવ – અછત’ની વચ્ચે ઉછરેલા અને ‘પુષ્કળ’ની વચ્ચે ઉછરેલા બાળકોની સફળતાની ભૂખમાં આસમાન-જમીનનું અંતર હોય છે. અનેક ઉદાહરણો અને જૂજ અપવાદો આપણી આસપાસ જ મળશે, બહુ લાંબા થવાની જરૂર નથી. અભાવ અને અપૂરતી સગવડો વચ્ચે આંખો ફાટી જાય તેવા પરિણામો લાવતા અનેક કિસ્સાઓ આપણે અવારનવાર જોતા રહીએ છીએ. યુનિવર્સીટીના ટોપર્સ ક્યારે’ય ડોનેશનની સીટ પર આવેલા નથી હોતા, અલબત્ત ‘મેડિકલ’ આ બાબતમાં અપવાદરૂપ છે અને તેનું કારણ તમે જાણતા હોવ તો ભલે!!

હવે આપણી કમનસીબીની વાત, આજનો સામાન્યમાં સામાન્ય માણસ, સંતાનોને આપવાની સગવડો અને સાધનોનો સવાલ છે ત્યાં સુધી, ‘પુષ્કળ’ અને ‘અતિરેક’માં જીવે છે. પોતાની જીવનશૈલી કે આર્થિક સ્થિતિ ગમે તેવી હોય પણ સંતાનોને શ્રેષ્ઠ, ગજા બહારનું અને જરૂર કરતા ઘણું વધારે આપવાનું, તે પણ રાહ જોવડાવ્યા વગર અને માંગ્યા વગર! સરવાળે આપણા સંતાનો ફૂલ-ફટાક ફેશનેબલ, બ્રાન્ડથી લદાયેલા, ટેનોલોજીથી ઘેરાયેલા, બહારથી લીલાછમ, નરેશના છોડ જેવા, પરંતુ જીવનમાં નાની મુસીબતો,અડચણો કે અસફળતાનો પવન ફૂંકાય એમાં મૂળ સહિત ઉખડી જાય! યુવાનોમાં હતાશા-ડિપ્રેશન, વ્યસનો, આત્મહત્યા, ગુનાખોરી વગેરેના વધી રહેલા કિસ્સાઓ મારી આ વાતનું પ્રમાણ છે. આપણા બાળકોની પરિસ્થિતિઓ કે નાની-મોટી મુશ્કેલીઓ સામે લડવાની ક્ષમતા ઘટી રહી છે, તે ઝડપથી નાસીપાસ થઇ જાય છે. તેમને વ્યક્તિ,વ્યસનો કે ટેક્નોલોજીના સતત આધારની જરૂર રહે છે! બાળકોને ઉત્તમ સગવડો-સાધનોને સ્થાને તમારું ‘ઉત્તમ’ આપો, સમય-સંસ્કાર-સ્નેહ-સહકાર-સાથ વગેરે. તેમનું વ્યક્તિત્વ ખોખલું કે બોદું નહીં રહે, ગમે તેવી વિપરીત પરિસ્થિતિઓમાં તે ટકી રહે એવા ઘડતર માટે આ અનિવાર્ય બાબતો છે. આપણા સંતાનને શ્રેષ્ઠતમ આપવાની આપણી ઈચ્છા હોય તેમાં કઈં ખોટું નથી પરંતુ આ ઈચ્છા વિવેકપૂર્વકની હોવી ખુબ જરૂરી છે. સગવડો અને સાધનોથી એને એટલું પણ પરવશ ના બનાવો કે જયારે પડકાર સામે આવીને ઉભો રહે ત્યારે એ સંતુલન પણ ખોઈ બેસે!

મેં ઘણા માં-બાપો એવા જોયા છે કે સંતાનના ઘરે સંતાન આવી ગયા હોય તેમ છતાં તેને ‘કમ્ફર્ટ-ઝોન’માંથી બહાર ના આવવા દીધા હોય. આવા ઘણા યુવાનોને નાની નાની વિષમતાઓમાં કે વિકટ પરિસ્થિતિઓમાં આંતરિક હિંમત, આત્મવિશ્વાસ કે માનસિક સંતુલન ગુમાવી દેતા મેં જોયા છે. આપણે સંતાનને તેની આંગળી પકડીને ચાલતા શીખવવું પડે છે તેની ના નહીં, પરંતુ એ જ આંગળી ક્યારે છોડવી તે ડાહપણ આપણી પાસે હોવું જોઈએ. હમણાં બે દિવસ પહેલા જ મેં જોયેલી એક નાનકડી ઘટના કહું. મારા રૂમની બારીની પાળી ઉપર લગભગ તાજું જન્મેલું પંખીનું બચ્ચું બેઠું હતું. હું એને જોતો હતો ત્યાં એની માં આવી અને બચ્ચાએ ચાંચ પહોળી કરીને અવાજ કરવા માંડ્યો. મને થયું કે હમણાં એના મોઢામાં એની માં કઈંક ખાવાનું મુકશે. પણ, બન્યું એવું કે માં એ પોતાની ચાંચ એના મોંમાં મૂકી, બચ્ચાએ ખોરાકની આશાએ પોતાની ચાંચ બંધ કરી કે માંએ એને થોડું આગળ ખેંચ્યું! બચ્ચાએ તરત એની ચાંચ ખોલી કાઢી,માં ઉડી ગઈ અને બચ્ચું થોડું આગળ ઢસડાઈ આવ્યું. થોડી જ વાર પછી માં પાછી આવી અને પાછો એ જ ક્રમ, બચ્ચું ઓર આગળ આવ્યું. એમ કરતા કરતા બચ્ચું પાળીની કિનારીએ પહોંચી ગયુ, મને થયું કે હવે જો એની માં એને ખેંચશે તો નક્કી એ નીચે પડીને મરી જશે. મારી કુતુહલતા ચરમસીમાએ હતી ત્યાં એની માં પાછી આવી, મારા ધબકારા વધે એ પહેલા તો તેણે બચ્ચાને ખેંચ્યું, બચ્ચું ગબડતાંની સાથે પાંખો ફફડાવતું ઉડી ગયું અને પછી મારા ધબકારા વધ્યા, વાહ રે કુદરત!! સંતાનોને વિષમતાઓ કે વિકટ પરિસ્થિતિઓનો સામનો કરતા માં-બાપે જ શીખવવું પડે છે, એ માટે થોડા કાઠા થવું પડે તો ભલે!

પૂર્ણવિરામ:

સંતાનોને ઉડવા માટે સ્વતંત્રતાનું આકાશ અને સવલતોની પાંખો આપતા પહેલા હૈયામાં ઉડવાની હિંમત અને મનમાં સફળતાની ભૂખ જગાડવી પડે, તો જ તે ઉડશે, બાકી તો ખાલી ડાળો બદલ્યા કરશે!!

Connect me…

On Tweeter @hansalbhachech

On Instagram dr.hansal_bhachech

On Facebook Dr.HansalBhachech

 

 

 

Tags: , , , , , ,

My inputs in Times of India – Young netizens kill sleep time for `appy’ hours

Mar 19 2017 : The Times of India (Ahmedabad)
Young netizens kill sleep time for `appy’ hours
Soumitra Das
19_03_2017_101_008_005
Sleep delayed isn’t sleep denied, but it isn’t a healthy habit either. And a 2016 study conducted by the Service for Healthy Use of Technology (SHUT) clinic at the National Institute of Mental Health and Neuroscience (NIMHANS), Bengaluru, whose results were published earlier this year, has come up with findings that one might lose sleep over. The study says that apps like Whatsapp and Facebook on our mobiles are delaying people’s sleep by about 100 minutes daily , which wasn’t the case till recently. We asked some celebs and experts about their browsing habits on mobile, and found out that it’s a reality that can no longer be ignored.CASES ARE ON THE RISE

The scenario has changed drastically in a matter of just about five years. As Hansal Bhachech, a consulting psychiatrist, tells us, “The number of cases where youngsters below 30 come and complain about their sleep patterns has gone up significantly . Our first question to them is about their usage of mobile internet the previous night, which is the root cause of the problem. Till five years ago, only people above 50 came and complained about insomnia. While things like exam stress can cause temporary insomnia in youngsters, their browsing habits during late hours is turning this into a long-lasting problem. While the duration of sleep may remain the same, the irregular sleeping pattern can lead to issues like hypertension and obesity too.“

So how does one cope with this addiction?
Says Bhachech, “We first explain the cause of the problem and then, suggest ways to deal with it. For instance, not replying to comments on social media after 10 pm is a good habit to inculcate. Also, alternatives like reading really help.“

TOUGH TO RESIST THE URGE:

For those whose schedules are hectic, resisting the urge to be online all the time is a tough one. As actress Samvedna Suwalka puts it, “You don’t even realize when browsing through social networking sites almost becomes an addiction. Staring at the screen keeps you awake at night and falling asleep becomes difficult. It had become a habit for me as well but then, I decided to discipline myself. While I used to sleep with the phone next to me earlier, now I try not to use my phone before going to bed. I keep it away from the bed and also try to read something meaningful before going to sleep, instead of staring at the mobile screen.“ Actor Vikee Shah seconds her, “At times, we have night shifts while shooting and you want to share something interesting on the social media to keep people posted. In our generation, nobody goes to sleep by 10 pm and late evening is a good time to catch up with friends online.However, it is important to strike a balance. Being a fitness conscious guy , I go to sleep by about 11.30 pm and sleep for at least eight hours. I don’t use my phone once I hit the bed.“

THE NEED TO DRAW A LINE:

For celebs, discipline is crucial and they make sure that the addiction of being online doesn’t get to them. Table tennis champ Harmeet Desai tells us, “Sportspersons have a fixed schedule to follow and I don’t get too much time to browse through social media. It’s only during the weekend that I am a bit lenient with these self-imposed restrictions and since I have early morning practice sessions, I can’t afford to check my smartphones late in the night. I go to sleep by 10.30 pm.“

Probably, a digital detox after dinner won’t be such a bad idea. Remember what life away from the smartphone did to a wonder girl named P V Sindhu?

 
1 Comment

Posted by on March 19, 2017 in Interviews

 

Tags: , , , , , , , , , , , , , , , ,

My inputs inTimes Of India –

Feb 25 2017 : The Times of India (Ahmedabad)
 
Testing time for parents of cellphone-hooked children
 

Ahmedabad: TIMES NEWS NETWORK
 
Exams Round The Corner, Psychiatrists In Demand

There was a time when disconnection of cable TV by parents would herald the study period for board exams in Gujarat. Now, with children hooked to mobile phones 24×7, many jittery parents are approaching psychiatrists for counsel on weaning their children away from phones! Psychiatrists in the city say that they are seeing a number of harried parents consulting them on how to de-addict their children from mobile phones as social media, web movies, and serials continue to beckon them away from books. With CBSE and GSHSEB class X and XII board exams slated to begin from March 9 and March 15 respectively, parents are dragging their kids for de-addiction crash courses.“A class XII science student was brought to me for a quick-fix for his addiction to the mobile phone which he is compelled to check every 20 minutes,“ said psychiatrist Dr Hansal Bhachech.“He is hooked to the phone and is constantly distracted by posts on social media or a must-watch web-series. He also confesses to using the phone to clear his doubts with his friends and to exchange notes. His parents, however, are completely horrified that he is not able to focus and fear his grades will suffer.“ Bhachech said that he has seen over a dozen such cases in the past month.

“We counsel parents that pressurizing children to completely giSiddhar ve up the mobile phone at the last minute may yield contrary results,“ said Bhachech. “In fact, the best option at the last minute is to fix a specific time one hour in afternoon and evening during the break -to recharge themselves without feeling deprived.“ The mobile addiction is an emerging problem not only for middle and upper-middle class families but also among those belonging to lower socio-economic strata as data wars have spurred mobile phone addiction in kids across social strata.

“We got three cases of parents bringing their child ren addicted to mobile phones over the past ten da ys,“ said the he ad of the depart ment of psychi atry at LG Hospi tal, Dr Bhavesh awala. “The only Lakdawala. “The only advice we give to parents is to ration the use, as taking away mobile phones will only invite rebellion.

25_02_2017_005_020

 
Leave a comment

Posted by on February 25, 2017 in Interviews

 

Tags: , , , , , ,

વિશ્વ માતૃભાષા દિવસ – માતૃભાષા અને તેના રખેવાળોને વંદન…

 

વાત 2004ની છે. હું ‘વર્લ્ડ સાઈકિયાટ્રી એસોશિએશન’ના વાર્ષિક અધિવેશનમાં સાઉથ કોરિયા ગયો હતો. સિઓલમાં અધિવેશન હતું અને સ્વાભાવિક રીતે જ એમાં અંગ્રેજી ભાષામાં પ્રવચનો હોય. પણ, એ અધિવેશનમાં બે કોરિયન મનોચિકિત્સકોએ કોરિયન ભાષામાં અને એક જાપાનીઝ મનોચિકિત્સકે એમની માતૃભાષામાં ભાષણ આપ્યું.સમગ્ર વિશ્વમાંથી આવેલા મારા જેવા મનોચિકિત્સકોએ હેડફોન લગાવીને ભાષાંતર સાંભળ્યું!! સવાલ-જવાબ પણ તેમને દુભાષિયાઓની મદદથી તેમની ભાષામાં જ કર્યા, અંગ્રેજી આવડતું હોવા છતાં !

ત્યારથી મનમાં એક ઈચ્છા છે કે એક દિવસ વિદેશીઓની સામે મારે પણ ગુજરાતીમાં ભાષણ આપવું છે, એ બધા ભલે કાન પર લગાવીને ભાષાંતર સાંભળે. પરંતુ, મને નથી લાગતું કે આપણા કોઈ આયોજકો મને આવું કરવા દેશે કારણ કે આપણે  તો બે ગુજરાતીઓ મળે ત્યારે પણ અંગ્રેજીમાં વાતો કરનારી પ્રજા છીએ !!!

માતૃભાષા અને તેના રખેવાળોને વંદન…

 

Tags: , , ,

‘પણ, હું તો તને પ્રેમ કરું છું!’ ભાગ-2ની પ્રસ્તાવના…

‘બે ભચીયા, યાર ગજબ થઇ ગયો’ સવાર સવારમાં મોબાઈલ ઉપર મારા એક મિત્રની ચીસ સંભળાઈ. આમ તો એક દિવસ પહેલા જ એના છોકરાના લગ્નનું રીસેપ્શન પત્યું હતું તે સંજોગોમાં ગજબ થઇ ગયો એવી વાત તમને ધબકારો ચૂકવી દે પરંતુ એની આ ચીસ પાછળનો ટોન ઉન્માદનો હતો એટલે મેં શાંતિથી પૂછ્યું ‘કેમ શું થયું?!’

‘શું થયું શું?! મારા છોકરાને લગ્નની ભેટમાં જુદા જુદા વ્યક્તિઓ તરફથી તારા લખેલા પુસ્તક ‘પણ,હું તો તને પ્રેમ કરું છું’ની છ કોપીઓ મળી, બોલ ! મને નહતી ખબર કે તારા પુસ્તકો આટલા બધા પોપ્યુલર અને ઉપયોગી હશે કે લોકો એને લગ્નની ગીફ્ટમાં આપે અને એ પણ જુદા જુદા વ્યક્તિઓની એકસરખી પસંદગી ! તારા પુસ્તકો બહાર પડ્યા ત્યારે ક્યારેય અભિનંદન આપવાનું ના સુઝ્યું પણ આજે ઉઠીને સીધો તને ફોન કર્યો – યાર, દિલથી અભિનંદન…’

**********

‘પણ, હું તો તને પ્રેમ કરું છું’ પ્રકાશિત કરવા પાછળ ઉદ્દેશ સ્પષ્ટ હતો કે સંબંધોને મજબૂતાઈ આપે તેવી વાતો સરળ અને હળવી શૈલીમાં લખવી. કશું’ય અધ્ધરતાલ કે ફિક્શન નહીં, માત્ર સાવ સાચી પ્રેક્ટીકલ વાતો અને અમલમાં મૂકી શકાય તેવા ઉપાયો. ત્યારે જ નક્કી હતું કે એક નહીં પણ એક પછી એક સંખ્યાબંધ પુસ્તકો આ દિશામાં મુકવા અને એટલે જ ‘સંબંધોને મજબુત બનાવતી શ્રેણી’ – Relationship Builder Series ના મથાળા હેઠળ ‘પણ, હું તો તને પ્રેમ કરું છું’ પુસ્તકથી શરૂવાત થઇ. ઉપરનો પ્રતિભાવ તો તાજો છે પરંતુ એ પહેલા સેંકડો અભિપ્રાયો ગુજરાતી વાંચતા વાચકોએ, રોજબરોજ, દેશ-વિદેશના ખૂણે ખૂણે થી આપ્યા છે. વાચકોના આવા જબરદસ્ત પ્રતિભાવોની વચ્ચે ‘સંબંધોને મજબુત બનાવતી શ્રેણી’માં ચાર ગુજરાતી, બે હિન્દી અને એક અંગ્રેજી પુસ્તકો પ્રકાશિત થઇ ગયા. આ પુસ્તકોમાં મેં નીચોવેલું ડાહપણ(Wisdom) વાચકો અને અન્ય લેખકો માટે માર્ગદર્શક બની ગયું એ મારા માટે એક સંતોષજનક બાબત છે, ઉદ્દેશ સાકાર થઇ રહ્યાનો મને આનંદ છે. માત્ર લેખનમાં જ નહીં, વકતવ્યોમાં, ગુજરાતી-મરાઠી ફિલ્મો, નાટકો અને સીરીઅલોમાં આ પુસ્તકો એક સંદર્ભ ગ્રંથ તરીકે વપરાયા છે. સોશિયલ મીડિયામાં આ પુસ્તકોમાંથી લેવાયેલા સેંકડો ક્વોટસ્ ફરી રહ્યા છે. એક સર્જક તરીકે આ બધી બાબતોનું હું ગૌરવ અનુભવું છું અને સાથે સાથે સારા વિચારો પ્રસરાવતી આ તમામ પ્રવૃતિઓ સાથે સંકળાયેલ વ્યક્તિઓનો હું ઋણી છું.

ઉદ્દેશ ત્યારે’ય સ્પષ્ટ હતો અને આજે’ય સ્પષ્ટ છે – સરળ અને હળવી શૈલીમાં વ્યવહારુ અને ઉપયોગી માર્ગદર્શન આપવું. એ જ ફિલસુફી સાથે ભરાયેલું વધુ એક ડગલું એટલે આપના હાથમાં રહેલું પુસ્તક  ‘પણ, હું તો તને પ્રેમ કરું છું-૨’ આશા છે કે તેમાં લખાયેલી વાતો આપના સંબંધોને વધુ મજબુત અને આનંદમય બનાવવામાં મદદરૂપ થશે. એટલું જ નહીં, વાંચ્યા બાદના આપના પ્રતિભાવોની પ્રતીક્ષા રહેશે.

મારા સર્જન સાથે સંકળાયેલા કેટલાક મહત્વના વ્યક્તિઓ પરત્વે આદરભાવ વ્યક્ત કર્યા વગર આ પુસ્તકની પ્રસ્તાવનાને વિરામ આપવો શક્ય નથી. હું કે મારા વિચારો તમારા સુધી પહોંચી શક્યા છે તો તે આ વ્યક્તિઓને આભારી છે. ૧૯૮૮થી સતત અને સળંગ આજ સુધી દર બુધવારે મારા વિચારો ‘તારી અને મારી વાત’ અને ‘માનસ’ કોલમોમાં લખવાની અને શતદલ પૂર્તિમાં સ્થાન આપવાની તક આપી રહેલા ગુજરાત સમાચારના શ્રી. શ્રેયાંશભાઈ શાહ, શ્રી. નિર્મમ શાહ અને સમગ્ર ગુજરાત સમાચાર પરિવારનો હું અંત:કરણપૂર્વક આભારી છું. નવભારત પ્રકાશનના શ્રી. મહેન્દ્રભાઈ શાહ અને રોનક શાહના સહકાર વગર આ પુસ્તક આપના હાથમાં હોય તે શક્ય નથી,આભાર. એક મનોચિકિત્સક તરીકે પુષ્કળ વ્યસ્ત હોવા છતાં આ પુસ્તકોનું સર્જન કરી શકાયું છે તેની પાછળ મારી પત્ની સોનલ અને પુત્ર આનર્તના યોગદાનની કદર શબ્દોમાં શક્ય નથી, દિલ ભરાઈ જાય તેવી વાત છે.

છેલ્લે, જેમના સ્નેહ, ચાહત અને પ્રતિભાવો થકી હું સતત લખતો રહ્યો છું તેવા મને પુસ્તકોમાં, છાપામાં, મીડિયામાં, ઓનલાઈન, બ્લોગમાં, સોશિયલ મીડિયામાં વગેરે અનેક પ્લેટફોર્મ ઉપર વાંચતા, સમગ્ર વિશ્વમાં ફેલાયેલા અસંખ્ય વાચકોને મારા સ્નેહભર્યા વંદન.

સદાય મળતા રહેતા આપના પ્રેમનો હું ઋણી છું….

http://www.dhoomkharidi.com/pan-hu-to-tane-prem-karu-chhu-part-2-gujarati-book-dr-hansal-bhachech

pan2

 

Tags: , , , , , , , ,