RSS

Monthly Archives: July 2015

હતાશ વ્યક્તિઓ તેમના વિચારોને જડતાપૂર્વક પકડી રાખવાનું અને તેમની માન્યતાઓને દ્રઢતાપૂર્વક વળગી રહેવાનું વલણ ધરાવતી હોય છે

spread a thought Manas

‘ડીપ્રેશન’થી પીડાતી વ્યક્તિઓમાં અમુક વૈચારિક નબળાઈઓ ખુબ સામાન્ય હોય છે અને આ અવસ્થામાં પોતાની જાતને મદદ કરવા ઈચ્છતી દરેક વ્યક્તિએ આ નબળાઈઓ ઉપર કાબુ મેળવવો જરૂરી હોય છે. આ પૈકી એક મહત્વની નબળાઈ એવી ભૂતકાળ વાગોળવાની વૃત્તિની વાત આપણે કરી.

મનની નકારાત્મક અવસ્થા સાથે સંકળાયેલી બીજી મહત્વની નબળાઈ છે વિચારોમાં જડતા. સામાન્ય રીતે હતાશ વ્યક્તિઓ તેમના વિચારોને જડતાપૂર્વક પકડી રાખવાનું અને તેમની માન્યતાઓને દ્રઢતાપૂર્વક વળગી રહેવાનું વલણ ધરાવતી હોય છે. એથી’ય એક ડગલું આગળ વધીને કહીએ તો પોતાના વિચારોમાં કે માન્યતાઓમાં જડતાભર્યું વલણ ધરાવતી વ્યક્તિઓ જયારે હતાશ થાય ત્યારે તેમનું ડીપ્રેશન વધુ ઘેરું અને હઠીલું હોય છે. વિચારોમાં જડતાને કારણે વ્યક્તિ તેના નકારાત્મક વિચારોને બદલવા સરળતાથી તૈયાર થતી નથી અને સરવાળે તેમના મનની હતાશા દુર કરવા માટે જરૂરી એવા હકારાત્મક વિચારો તે સહેલાઈથી અપનાવી શકતી નથી. આ વ્યક્તિઓ જીવનના પ્રસંગો, ઘટનાઓ, સગાઓ કે કુટુંબીઓ વગેરે પ્રત્યે પૂર્વગ્રહ ધરાવતી હોય તો તેને જડતાપૂર્વક પકડી રાખે છે અને સરવાળે પોતે આક્રોશવશ દુખી રહે અને બીજા ને દુખી કરે!

‘ડીપ્રેશન’માં પોતાની જાતને મદદ કરવા ઇચ્છતી દરેક વ્યક્તિએ પોતાના વિચારોમાં રહેલી જડતા અંગે વાકેફ બનવું જરૂરી છે. પોતાના વિચારોનું આત્મવિશ્લેષણ કરીને પોતે કઈ બાબતો, પ્રસંગો, ઘટનાઓ કે વ્યક્તિઓ પ્રત્યે જડતાભર્યું વલણ ધરાવે છે તેની નોંધ લેવી જરૂરી છે. આ નોંધના આધારે નક્કી કરવું જોઈએ કે તેનું આ વલણ તેના ‘ડીપ્રેશન’ સાથે કેટલું અને કેવી રીતે સંકળાયેલું છે?! દા.ત. ઘણીવાર હતાશ વ્યક્તિને મનમાં એમ હોય છે કે કોઈને એની પડી નથી, કોઈ એને પ્રેમ કરતુ નથી, એ કોઈ કામની નથી, એના જીવનમાં હવે કશું સારું બનવાનું નથી વગેરે જેવા અસંખ્ય વિચારો ઘર કરી બેઠા હોય, તેને સાબિત કરતી ઘણી દલીલો કરતા હોય પરંતુ આ વિચારો બદલવા લેશમાત્ર માનસિક તૈયારી ના હોય. જરૂરી નથી કે તેમના આ વિચારો ખોટા હોય પરંતુ સાચા હોય તો પણ શું?! ઉદાસીન રહેવાથી, આક્રોશ વ્યક્ત કરવાથી, તેને જડતાપૂર્વક વળગી રહેવાથી પરિસ્થિતિ બદલાશે?! સમજ તો એ કેળવવાની છે કે આવા વિચારો સાચા હોય કે ખોટા, માનસિક સ્વસ્થતા માટે નકામા છે અને તેને જડતાપૂર્વક વળગી રહીએ તો નુકસાન આપણું જ છે. તેમાંથી બહાર નીકળવા અને હકારાત્મક અભિગમ કેળવવા સતત પ્રયત્નશીલ રહેવું જોઈએ. અહીંયા લખ્યું છે અને તમે વાંચો છો એટલું સહેલું નથી તે કોઈને’ય પણ સમજાય તેવી વાત છે પરંતુ ખાતરીપૂર્વક કહું છું કે બધું એમનું એમ રહે અને તેમ છતાં’ય તમારો અભિગમ બદલાય તો મૂડ ચોક્કસ બદલાય છે.

આ જ વાત માત્ર વિચારોને જ નહિ તમારા ભૂતકાળના અનુભવો કે પ્રસંગોને પણ લાગુ પડે છે. ગમે તેટલું દુઃખ અનુભવ્યું હોય કે લાગણીઓ દુભાઈ હોય પરંતુ એ વાતને જડતાપૂર્વક પકડી રાખીને જીવનમાં હકારાત્મક બની શકાય?! વાસ્તવમાં તો એમાંથી તમારે જીવનમાં કે વ્યવહારમાં શું શીખવાનું છે તે શીખીને આગળ વધવું પડે. સતત એને તમારા માનસપટ ઉપર જીવતું રાખીને નકારાત્મક લાગણીઓથી વિશેષ તમે શું પામી શકો?

વ્યક્તિઓ પ્રત્યેના પૂર્વગ્રહો એ એક પ્રકારની વૈચારિક જડતા જ છે. જયારે એ તમારા મનની સ્થિતિ(મૂડ) ઉપર અસર કરે ત્યારે તમારે એ અંગે પણ ગંભીરતાપૂર્વક વિચારવું જોઈએ. જે વ્યક્તિઓ દૂરની છે તેમાં ખાસ વાંધો ના પણ આવે તેમ છતાં’ય પૂર્વગ્રહો હમેશા તમારા મનની નકારાત્મકતા વધારનારા હોય છે. સાવ સાચી વાત તો એ છે કે જે વ્યક્તિઓના સ્વભાવ કે વ્યવહાર તમારી હતાશા કે નકારાત્મકતામાં વધારો કરતા હોય તે વ્યક્તિઓ સાથે તમારે કયા પ્રકારનું જોડાણ રાખવું એ તમારે નક્કી કરવાનું છે. વ્યક્તિ કે તેના સ્વભાવ-વ્યવહારને બદલવા કરતા એમના પ્રત્યેનો તમારો અભિગમ બદલવો વધુ આસાન છે.

યાદ રાખો, તમારા મનની હતાશા કે નકારાત્મકતા તગેડવા તમારે તમારા વિચારો અને વ્યવહારમાં દરેક તબક્કે ઘણા ફેરફારો કરવા પડે પરંતુ જો તમે ‘જડતા’ દુર ના કરી શકો તો ફેરફારને કોઈ અવકાશ રહેતો નથી.

વિચારવા જેવું: વિચારો કે વ્યવહારમાં જડતા તળાવના બંધિયાર પાણી જેવી છે તેમાં નકારાત્મકતાની લીલ ઉગતા અને દુર્ગંધ ફેલાતા વાર નથી લાગતી. જયારે આ જ પાણીની જડતા(સ્થિરતા)ને યોગ્ય જગ્યા મળે તો એ વહેવા માંડે છે અને લીલ-દુર્ગંધનો સફાયો થવા માંડે છે.

Cover

Advertisements
 
1 Comment

Posted by on July 23, 2015 in માનસ

 

Tags: , , , , ,

Share about Masaan…

5gbmcmqgyo63k32m.D.0.Masaan-Movie-Poster

I’m sure, my regular readers might be expecting sharing about ‘Bajrangi Bhaijaan’ by this time. However, I have to disappoint them because this Friday I preferred to see debutant Director Neeraj Ghaywan’s movie ‘Masaan’- premier arranged with movie crew by Cineman Productions. Film is scheduled to release on July 24th,2015.

Simple looking love stories knitted in interesting backdrop of burning ghat in Varanasi (Benares), narrates changing perception of Indian youth about love, sex, morals, personal liberty and caste traditions. Appropriately paced story creeps in your mind leaving you completely engrossed. Character driven narratives could have been told in any backdrop but selection of cremation ghats of Ganges is sign of smart film making, full marks to Neeraj Ghaywan.

Cinematographer Avinash Dhaware is brilliant with his lenses. This film would have been life-less without his magical portrait of burning ghats, scenes of Ganges, coin searching dives, colourful streets or funeral pyres. In fact, cinematography of this film makes it ‘must see’. Lyrical interludes and background score is effective and will increase your engagement.

Richa Chadda is marvellous with internalizing her loss and her silences, so is Sanjay Mishra with his misery and struggle to save his family honour. Vicky Kaushal as a Corpse-burner on the ghat and Shweta Tripathi as a higher caste middle class girl, are fantabulous in their performances. Young Nikhil Sahni and Bhagvan Tiwari are noteworthy.

Sidhi baat, no bakvaas:

Must watch for any sensible and hard core movie lovers.

Movie Wisdom:

  1. Caught in any mutual sexual act, girl will be blamed, defamed and exploited more than a boy.

  2. One would spend much more to save his honour than his life, that too out of capacity!

  3. Young India’s perception about gender or cast discrimination has changed but not about corruption.

  4. Many times power and money makes person insensitive.

Disclaimer : 🙂

I’m not a paid or commercial movie critic, neither this is technical review of the movie.This share is to help like-minded friends for spending their money and time effectively 🙂

Instagramt

happyminds_logo1

 

Tags: , , , , , ,

તમારી ફોનબુકમાં રહેલી વ્યક્તિઓની વિવિધ બાબતોનું મૂલ્યાંકન કરીને તેનો રીવ્યુ અપલોડ કરવાની સવલતોના દિવસો આવી ગયા છે…

spread a thought Tari ane mari vaat ભણતર પૂરું થાય ત્યારે સૌથી મોટો હાશકારો પરીક્ષાઓમાંથી મુક્તિ મળ્યાનો થતો હોય છે. આ પરીક્ષાઓએ આપણને એટલા ફફડાવ્યા હોય છે કે પંચોતેર વર્ષના દાદાને’ય પેપર અધૂરું છૂટી ગયું કે પરીક્ષામાં કંઈ ના આવડતું હોય એવા સપનાઓ ક્યારેક ઊંઘમાંથી ઝબકાવી જતા હોય છે! આજે જ એક દાદાએ મને ફરિયાદ કરી કે ‘સાહેબ, માર્કશીટને ઉધઈ ખાઈ ગયે’ય ચાલીસ વર્ષ થઇ ગયા પણ હજી’ય મને પરીક્ષામાં નાપાસ થયાના સપના આવે છે અને એમાં’ય પાછો હું ક્યારે પણ નાપાસ તો થયો જ નહતો તો’ય!’ દાદાની ફરિયાદ સાંભળીને હું થોડો મલકાયો એટલે એ જરા વધારે ગંભીર થઇ ગયા ‘સાહેબ તમને મારી વાત સાંભળીને હસું આવે છે પણ મને ખરેખર આવા સપનાઓ વર્ષોથી અનેકવાર આવતા રહ્યા છે’. સ્વાભાવિક રીતે જ દાદાને એમ લાગ્યું હતું કે મેં એમની વાત ગંભીરતાથી લીધી નથી. ‘મારા ચહેરા પર સ્માઈલ તમારી ફરિયાદને હળવાશથી લેવાને કારણે નહીં પણ બીજા વિચારે આવ્યું હતું’ મેં પણ ગંભીરતા દાખવવાનો પ્રયત્ન કરતા કહ્યું, ‘દાદા તમારી માર્કશીટ તો ઉધઈને ખાવા પણ મળી, અમારી તો ‘ઓનલાઈન’ છે અને તમારા જીવનમાં માર્કશીટ કે રીપોર્ટ કાર્ડનો ખેલ ભણતર સાથે જ પૂરો થઇ ગયો, અમારે તો રોજેરોજ રીપોર્ટ કાર્ડ બને છે! દર્દીઓ પણ હવે અમારું ‘ઓનલાઈન રેટીંગ’ જોઇને આવે છે, બોલો!! અમને અને અમારી પાછળની પેઢીઓને તમારી ઉંમરે કેવા સપનાઓ આવશે?! ઈશ્વર જાણે…’

********

સાંજે ઘરે જતા જતા પણ રીપોર્ટ કાર્ડ મનમાં ઘુમરાતું રહ્યું. એક જમાનામાં માત્ર પરીક્ષામાં તમારા દેખાવની ચાડી ખાતા ‘માર્કસ્’ કે ‘માર્કશીટ’ના સ્થાને આજે જુદા જુદા ક્ષેત્રમાં તમારા દેખાવને મૂલવતા ‘રેટીંગ્સ્’ (રીવ્યુ) કે ‘રીપોર્ટ કાર્ડસ્’ ગોઠવાઈ ગયા છે. સોશિયલ મીડીયાએ આપણા જીવનમાં આણેલા અનેક બદલાવો પૈકી એક મહત્વનો બદલાવ આ ‘રેટીંગ્સ્’ કે ‘રીપોર્ટ કાર્ડસ્’ને લગતો પણ છે. જુદા જુદા એપથી જુદી જુદી બાબતોનું રેટીંગ અને આખેઆખું રીપોર્ટ કાર્ડ આંગળી અડાડતા જ આપણી આંખ સામે હાજર થઇ જાય છે. પરીક્ષાઓમાં તો ચોક્કસ વિષયના નિષ્ણાતો તમારી ચકાસણી કરતા, હવે તો જનતા-જનાર્દન આ કામે લાગી ગઈ છે. ક્યાં’ય જવું હોય, કંઈપણ ખરીદવું હોય, કોઈ બાબત વિશે કંઈપણ અભિપ્રાય લેવો હોય તો  કેબીસીની લાઈફ-લાઈન ‘ઓડિયન્સ પોલ’ની જેમ ઓનલાઈન જાહેર-જનતા તેમના રેટીંગ્સ્ અને રીવ્યુ થકી તમારી મદદ માટે હાજર છે. હા, એમાં મદદની ભાવનાવાળાઓ સાથે સાથે કેટલાક અંગત નારાજગીઓ, બળવાખોરીઓ, વેરવૃત્તિ કે બદનામ કરવાની વૃત્તિઓ ધરાવનારાઓ હોય એમ પણ બને! એ ઉપરાંત, રીપોર્ટ કાર્ડને ટલ્લે ચઢાવી, સાત પાસને ગ્રેજ્યુએટ બતાવીને પરણાવી દેવાના દિવસો પુરા થયા. હવે બધું ખુલ્લેખુલ્લું થવા માંડ્યું છે, તમારી કબજિયાતના સમાચાર પણ દુનિયામાં ફરી વળે એમ છે અને લાગ આવે તો એમાં’ય લાઈકો ઠોકાઈ જાય એવા સમયમાં તમારા આ ‘રેટીંગ્સ્’ કે રીવ્યુ વિશે તમે કંઈ કરી શકો એમ નથી, તમારું પરફોર્મન્સ ખુલ્લેઆમ જ રહેવાનું અને આવનારા સમયમાં વધુ ખુલ્લું થવાનું.

Instagramt

ધંધાદારી ભેજાબાજો મફતિયા અભિપ્રાયો લેવાની અને હંમેશા પોતાનો અભિપ્રાય આપવાની ખુજલીથી પીડાનારાઓને મોકળું મેદાન આપીને પોતાનું ખિસ્સું ભરવા માટે રોજે રોજ આવા ‘રેટીંગ એપ્સ’ તમારા મોબાઈલમાં ઠાલવે જાય છે. અલબત્ત, એમાંના કેટલાક સાચે જ કામના નીવડે છે અને બાકીના ધંધાદારી તિકડમ જેવા હોય છે. હમણાં એક આવું તિકડમ એપ મારી નજરે ચઢ્યું, એનું નામ છે ‘લુલુ’. આ એપની ટેગલાઈન છે – ડેટિંગ ઈન્ટેલીજન્સ અને એનો દાવો એ છે કે એ સ્ત્રી ઉપયોગકર્તાને બુદ્ધિપૂર્વક ડેટિંગ કરવામાં મદદરૂપ થાય છે. અહીં સુધી બધું ઠીક લાગશે પણ એ કેવી રીતે મદદ કરવાનો દાવો કરે છે તે જાણીને ચકરાઈ જવાય એવું છે. આ એપ તેના સ્ત્રી વપરાશકર્તાઓને પોતાની ફોનબુકમાં રહેલા પુરુષોને રેટ કે રીવ્યુ કરવાની તક આપે છે. સ્ત્રી પોતાના પુરુષ મિત્રોને જુદી જુદી બાબતો માટે રેટીંગ આપીને તેનો રીવ્યુ(રીપોર્ટ કાર્ડ) બીજી સ્ત્રીઓ માટે અપલોડ કરી શકે છે! સ્ત્રીઓ ‘છેતરનારા’, ‘કમીટમેન્ટથી ડરનારા’, ‘રસોઈ કરનારા’, ‘માવડિયા’, ‘સારું ચુંબન કરનારા’ વગેરે જુદા જુદા ‘હેશ-ટેગ્સ્’થી પુરુષો વિશે જાણી શકે છે. પુરુષોને ઉતારી પાડતી આટલી બાબત ઓછી હોય એમ આ એપ પુરુષોને પણ ઉપલબ્ધ છે પરંતુ કંઈ રેટ કે રીવ્યુ કરવા માટે નહીં ખાલી પોતાનું રેટીંગ કે રીવ્યુ જોવા, જેથી તે સુધરી શકે !! કહેવાની જરૂર છે કે આ એપ કોઈ સ્ત્રીએ રજુ કરી છે?! કદાચ, પુરુષથી નહીં પણ પુરુષોથી દાઝેલી હશે!! આવનારા દિવસોમાં કોઈ આવી જ માનસિકતા ધરાવતો પુરુષ સ્ત્રીઓને રીવ્યુ કે રેટ કરવાનું એપ મુકશે તો?! આ એપ કોઈને સંબંધ બાંધવામાં ઓછું અને બદલો લેવામાં વધુ મદદરૂપ નીવડે એવું છે. અડધે ભાણે ઉઠી ગયેલા સંબંધનો એઠવાડ ઠાલવવાના આ પીપમાંથી દુર્ગંધ સિવાય શું આવશે?! તેમ છતાં’ય તેની ઉપર કંઈ કેટલી’ય માખીઓ બણબણશે.

જેમ મેગી આપણા સ્વાસ્થ્યને હાનિકારક સાબિત થઇ તેના કરતા આવા ગતકડાઓ આપણા સંબંધો અને માનસિક સ્વાસ્થ્યને અનેકગણા વધુ નુકસાનકારક છે. સંબંધોમાં તમારા અંગત અસંતોષ મોટાભાગે બે તરફી હોય છે તે સંજોગોમાં આવું એકતરફી ઝેર ઓકવાની તક આપતા પ્લેટફોર્મ બેમાંથી એકે’યને ફાયદાકારક કેવીરીતે હોઈ શકે?! માનસિક પ્રદુષણ ફેલાવતી આ ચેષ્ટા છે, જે તમને ના પચ્યું તેની ઉલ્ટીથી બીજાને અભડાવવાની આ વાત છે. પુરુષ, સ્ત્રી કે સંબંધો કંઈ કોમોડીટી છે કે તેના ‘રેટીંગ્સ્’ કે રીવ્યુ હોય?! રીપોર્ટીંગ કાર્ડ હોય?! બધું હઈસો-હઈસો છે ત્યાં કોણ કોને સમજ આપે?! લુલુ જેવા એપ ભવિષ્યમાં વ્યક્તિના રેટીંગ અને રીવ્યુ જોઇને પ્રેમ કરવાનો ટ્રેન્ડ શરુ નહીં કરે તેની કોઈ ખાતરી નથી અને તે સંજોગોમાં ‘પૂછીને થાય નહીં પ્રેમ’ તેમ લખનાર કવિ તુષાર શુક્લએ લખવું પડશે કે ‘રીવ્યુ-રેટીંગ જોઇને થાય નહીં પ્રેમ’!!

પૂર્ણવિરામ: બહારથી સુંદર લાગતી કેટલીક કેરીઓ અંદરથી બગડેલી નીકળવાની ફરિયાદ કોણ જાણે કેમ પણ સોશિયલ મીડિયા ઉપર પોસ્ટ થતા રહેતા યુગલોના ફોટાઓની યાદ અપાવતી જાય છે!

happyminds_logo1

 

Tags: , , , , , , , , ,

સ્ત્રીઓમાં પોતાની અભિવ્યક્તિઓ દબાવી રાખવાની એક નૈસર્ગિક આવડત હોય છે. મનમાં ભલે વિચારો રોકી ના શકતી હોય પણ તેને વ્યવહારમાં વ્યક્ત કરવા ઉપર તે જબરદસ્ત કાબુ ધરાવતી હોય છે.

spread a thought Tari ane mari vaat

જે રીતે ‘હીટ એન્ડ રન’ના કિસ્સાઓ વધી રહ્યા છે, અને તે પણ પીધેલા ડ્રાઈવરો દ્વારા, તે જોતા અત્યારે અન-ઓફીશીયલ ‘સલમાનવાળી’ શબ્દ ટૂંક સમયમાં શબ્દકોશમાં ઓફીશીયલી ઉમેરાઈ જશે! લગભગ રોજ-બરોજના થઇ પડેલા ‘હીટ એન્ડ રન’ના કિસ્સાઓમાં હવે તો મોટાભાગનાઓનું મન પણ પ્રતિભાવ આપવા માંડ્યું છે કે ‘આ તો રોજનું થયું, આમાં નવું શું છે?!’ છે, એમાંય નવું છે, એમાં નવું એ છે કે અત્યાર સુધી પીધેલા પુરુષો ગાડીઓ ઠોકતા હતા, હવે પીધેલી હાલતમાં અકસ્માતો કરતી સ્ત્રીઓ પણ વધવા માંડી છે! મુંબઈમાં મહિલા વકીલનો કિસ્સો તાજો જ છે અને તે સિવાય પણ તાજેતરમાં થયેલા અકસ્માતોમાં ભાગી છુટેલા ડ્રાઈવરોમાં અડધો-અડધ પીધેલી મહિલાઓ હોવાની બાબત સમાચારોમાં છે. ચાલો, એક વધુ બાબતમાં આપણી સ્ત્રીઓએ પ્રગતિ કરી! અમેરિકા અને યુરોપમાં સ્ત્રીઓમાં નશાખોરી(ખાસ કરીને દારૂ અને ધુમ્રપાન) છેલ્લા ઘણા વર્ષોથી વધી રહી છે અને હવે એમાં આપણે પણ પાછળ નહીં રહીએ. ઇન્ડિયા સેન્ટર ફોર આલ્કોહોલ સ્ટડીઝનો અંદાજો છે કે ૨૦૧૩માં નિયમિત આલ્કોહોલ પીનારાઓમાં પાંચ ટકા સ્ત્રીઓ હતી તે પાંચ વર્ષમાં પચ્ચીસ ટકા થઇ જશે!!

વાત માત્ર આલ્કોહોલ પીનારી કે ધૂમ્રપાન કરનારી સ્ત્રીઓની સંખ્યા વધવા પુરતી સિમીત નથી પરંતુ બદલાઈ રહેલા ટ્રેન્ડ અને પેટર્નની પણ છે. એક સમયે ભાગ્યે જ કે પ્રસંગોપાત આલ્કોહોલ પીતી સ્ત્રીની સરખામણીએ આજે છાશવારે આલ્કોહોલ પીતી સ્ત્રીઓ વધી રહી છે. બીયર, વાઈન, વોડકા કે માઈલ્ડ કોકટેલ્સ પીતી સ્ત્રીઓનું સ્થાન આજે વ્હીસ્કી, રમ કે નીટ શોટ્સ લગાવતી સ્ત્રીઓ લઇ રહી છે. એક સમયે કદાચ કંપની આપવા માટે એકાદ ડ્રીંક પીતી સ્ત્રી આજે બે-ચાર પેગ આરામથી વળગાડી દે છે.(મુંબઈના મહિલા વકીલના બારના બીલમાં વ્હીસ્કીના છ પેગ ઠોક્યાનો હિસાબ છે!) આલ્કોહોલ પીધા પછી ના-છૂટકે કોઈની સામે આવતી સ્ત્રી હવે દારૂ પીને જાહેરમાં આવીને અકસ્માતો પણ કરવા લાગી છે. પુરુષોની ઈજારાશાહી હતી તેવી પબમાં પણ હવે સ્ત્રીઓની સંખ્યા વધતી જાય છે. સામાન્ય પ્રમાણમાં આલ્કોહોલ પીનારાઓમાં પુરુષોની સરખામણીએ સ્ત્રીઓની સંખ્યા ઓછી છે પરંતુ વધુ પડતો દારૂ પીતા વર્ગમાં સ્ત્રીઓ અને પુરુષોની સંખ્યા લગભગ સરખી છે!

૧૯૭૫માં રીલીઝ થયેલી ફિલ્મ ‘અનહોની’ માટે વર્મા માલિકે એક ગીત લખેલું જે અમિત ત્રિવેદીએ હમણાં ‘ક્વીન’ મુવી માટે રીમીક્ષ કર્યું – ‘મેંને હોઠો પે લગાઈ તો હંગામા હો ગયા’. ૧૯૭૫થી ૨૦૧૪ સુધીની આ ગીતની સફરમાં એટલો ફેર પડી ગયો કે તે સમયે સ્ત્રીએ દારૂ પીધો એ બાબત જ હલ્લો મચાવી દેનારી હતી અને આજે દારૂ પીનારી સ્ત્રી પોતે જ હલ્લો મચાવી દેવાની ક્ષમતાએ પહોંચી ગઈ છે(‘આને કહેવાય વિકાસ – આવો નારો મગજમાં ઉઠતો હોય તો સમજજો કે ખોટી બાબતમાં ઉઠ્યો છે!!) આમે’ય સ્ત્રી લીમીટ બહાર આલ્કોહોલ પી જાય ત્યારે ઘણી રીતે તોફાન મચાવી શકે છે કારણ કે પુરુષોની સરખામણીએ તેને ઓછા પેગમાં વધુ ચઢી જાય છે. સ્ત્રીના શરીરમાં પુરુષોના શરીરની સરખામણીએ પાણીનું પ્રમાણ ઓછું હોય છે અને તેને કારણે તેના શરીરમાં આલ્કોહોલ મંદ થાય એ પહેલા મગજમાં પહોંચી જાય છે, સરવાળે તે પુરુષ કરતા ઝડપથી અને ઓછા આલ્કોહોલમાં ટલ્લી થઇ જાય છે. આ ઉપરાંત સ્ત્રીઓમાં પોતાની અભિવ્યક્તિઓ દબાવી રાખવાની એક નૈસર્ગિક આવડત હોય છે. મનમાં ભલે વિચારો રોકી ના શકતી હોય પણ તેને વ્યવહારમાં વ્યક્ત કરવા ઉપર તે જબરદસ્ત કાબુ ધરાવતી હોય છે. પરિણામે તે સભાન અવસ્થામાં મોટાભાગે બેફામ, બેહદ કે બિન્દાસ્ત રીતે નથી વર્તતી. પરંતુ, આલ્કોહોલને કારણે તે ઝડપથી પોતાના વિચારો અને વર્તન ઉપરનો આ કાબુ ગુમાવે છે. સામાન્ય રીતે પુરુષને અટકાવતી કે ધીમે ધીમે આગળ વધવા દેતી સ્ત્રી ટલ્લી થઈને પોતે બેફામ બનીને હલ્લો મચાવવાની શક્યતાઓ ધરાવે છે. પુરુષને હંમેશા પોતાની મનમાની કરવામાં બિન્દાસ્ત સહકાર આપે એવી સ્ત્રીની શોધ હોય છે અને તેથી તે ઘણા કિસ્સાઓમાં સ્ત્રીને દારૂ પીવડાવવા તત્પર રહેતો હોય છે. જરૂરી નથી કે આ દારૂ હંમેશા આલ્કોહોલ જ હોય, ઘણાંને તો વાતો અને લાગણીઓનો દારૂ પીવડાવવામાં પણ ફાવટ હોય છે!

સ્ત્રીઓમાં પીઅક્કડવૃતિ ભડકાવવામાં ઘણા બધા પરિબળોએ ભાગ ભજવ્યો છે. પુરુષ સમોવડી બનવાના ખ્યાલથી લઈને આર્થિક સ્વતંત્રતા-સ્વચ્છંદતા, હાઈ લાઈફ સ્ટાઈલથી લઈને પાર્ટી-કોર્પોરેટ કલ્ચર જેવી અનેક બાબતોનું યોગદાન સમજવા આ કોલમની જગ્યા નાની પડે એમ છે. છેલ્લા પાંચ વર્ષની બોલીવુડની ઘણી બધી ફિલ્મોમાં લીડ હિરોઈનોને રીતસર દારૂ ઢીંચતી કે શોટ્સ ઉપર શોટ્સ મારતી બતાવવામાં અચૂક આવે છે અને તેનો સ્ત્રીની આવી વર્તણુક માટે સ્વીકૃતિ ઉભી કરવામાં એક મોટોભાગ છે. પૌવા ચઢાવીને આવેલી ચીકની ચમેલી હોય કે પછી એક મૈ હું ઓર એક તું, પતિયાલા પેગ લગાઈને ટલ્લી થયેલી મલ્લિકા હોય કે પછી હમકા પીની હૈ વાળી સોનાક્ષી, સારી નાઈટ બેશરમી કી હાઈટ કે પછી મનાલી ટ્રાન્સ – બધું જ અસર કરે છે.

Instagramt

આલ્કોહોલ અને સ્ત્રીનું સમીકરણ, આલ્કોહોલ અને પુરુષના સમીકરણથી અલગ છે તે દરેક પીનારી સ્ત્રીએ સમજવું પડશે ભલેને પછી એ પ્રસંગોપાત પીતી હોય. તેનું શરીર આલ્કોહોલને જુદી રીતે હેન્ડલ કરે છે અને તે ઝડપથી કાબુ ગુમાવી શકે છે તે બાબત હંમેશા ધ્યાનમાં રાખવી પડે એમ છે. સ્ત્રી માટે એ ક્યારે, ક્યાં, કોની સાથે, કેવી રીતે, કેટલું અને કયું પીણું પીએ છે – આ છ ‘ક’ મહત્વના છે, તેમાંથી એકમાં પણ ગફલત કોઈપણ સ્ત્રીને મુશ્કેલીમાં મૂકી શકે છે.

પૂર્ણવિરામ:

સ્ત્રીને કળવી મુશ્કેલ છે કારણ કે તેના મનમાં ચાલતા વિચારો અને આવેગોની અભિવ્યક્તિઓ ઉપર તે જબરદસ્ત નિયંત્રણ ધરાવતી હોય છે પરંતુ એને ભાન ભુલાવી દો તો તે આપોઆપ તેના સાચા સ્વરૂપમાં વ્યક્ત થવા માંડે છે.

happyminds_logo1

 

Tags: , , , , , , ,